|
İngilizce: knowledge structures
Türkçe: bilgi yapıları
Açıklama: Üç temel bilgi yapısı vardır: bildirimsel, yöntemsel ve stratejik. Bildirimsel bilgi, şeylerin neden öyle olduğunu, ya da nesnelerin/şeylerin bir adı, konumu, belli özellikleri bulunduğunu söyler. 'İnsan bir memelidir,' 'Lale bir tür güldür' türünden bilgiler verir. Yöntemsel bilgi, (know-how bilgisi, ya da işlevsel bilgi de denir) belli bir işin nasıl yapılacağına ilişkin pratik bilgidir; belli bir işi yapmaya yönelik ayrı adımları veya eylemleri ve mevcut seçenekleri içerir; tekrar yoluyla otomatik bir sürece dönüşebilir ve böylece insanın söz konusu işi o anda bilinç düzeyinde farkında olmadan yapmasını sağlayabilir. Bir dili konuşmak, on parmak daktilo yazmak, bisiklete binmek, buna birkaç örnektir. Bu tür bilgileri bilinç düzeyine çıkarma çabaları genellikle ters teper ve performansın düşmesine yol açar. Örneğin daktilograftan yazdığı şeye dikkat ederek, tuşlara bakarak yazması istenirse, hem hata oranı çok artacak, hem de hızı yavaşlayacaktır. Bu bilgi ayrıca bilinç düzeyinde açıklamaya da pek elverişli değildir: Bisiklete nasıl binileceğini göstermek, anlatmaktan daha kolaydır. Stratejik bilgi ise belli hedeflere ulaşmaya yönelik eylem planları, satrançta birkaç hamle sonrasının hesaplanması, vb. gibi problem çözmenin temeli olan bilgilerdir; ayrıca yöntemlerin hangi bağlamda kullanılabileceği, öngörülen çözümün başarısız olması halinde atılacak adımlar, gerekli bilginin bulunmaması halinde nasıl hareket edileceği gibi bilgileri de içerir. Ayrıca epistemoloji, bilgi.
|